Η θρυλική ηθοποιός, που γεννήθηκε την 1η Ιουνίου 1926 ως Norma Jeane Mortenson, θα συμπλήρωνε φέτος 100 χρόνια ζωής, και παρότι έχουν περάσει περισσότερες από έξι δεκαετίες από τον θάνατό της, η επιρροή της στη μόδα παραμένει τεράστια. Ανάμεσα στις αμέτρητες εμφανίσεις της, υπάρχει μία που εξακολουθεί να προκαλεί δέος, αλλά και αντιπαραθέσεις.
19 Μαΐου 1962: Η βραδιά που η Marilyn Monroe έγραψε ιστορία
Στις 19 Μαΐου 1962, η Marilyn Monroe ανέβηκε στη σκηνή του Madison Square Garden στη Νέα Υόρκη, στο πλαίσιο εκδήλωσης για τα 45α γενέθλια του τότε προέδρου των ΗΠΑ, John F. Kennedy. Μπροστά σε περίπου 15.000 θεατές, τραγούδησε το θρυλικό «Happy Birthday, Mr. President», με τον χαρακτηριστικό αισθησιακό τρόπο της.
Ωστόσο, εξίσου αξέχαστο με την ερμηνεία της ήταν και το φόρεμα που επέλεξε. Η Marilyn εμφανίστηκε με μια δημιουργία στο χρώμα του δέρματος, τόσο εφαρμοστή και διακριτική ως προς τη βάση της, ώστε από μακριά έδινε την εντύπωση ότι η ηθοποιός ήταν γυμνή και καλυμμένη μόνο με αστραφτερά κρύσταλλα.
Το αποτέλεσμα ήταν τολμηρό ακόμη και για τα δεδομένα της εποχής. Η συγκεκριμένη εμφάνιση έμελλε να γίνει μία από τις τελευταίες μεγάλες δημόσιες στιγμές της. Λιγότερο από τρεις μήνες αργότερα, στις 4 Αυγούστου 1962, πέθανε σε ηλικία μόλις 36 ετών.
Το φόρεμα που έπρεπε να ραφτεί πάνω στο σώμα της
Πίσω από τη δημιουργία βρισκόταν ο σχεδιαστής Jean Louis, ενώ το αρχικό σκίτσο είχε φιλοτεχνήσει ο νεαρός τότε Bob Mackie. Το φόρεμα ήταν φτιαγμένο ειδικά για τις αναλογίες της Marilyn και διακοσμημένο με περισσότερα από 2.500 κρύσταλλα, ραμμένα στο χέρι.
Η εφαρμογή του ήταν τόσο στενή, ώστε, σύμφωνα με την ιστορία που συνοδεύει το κομμάτι, χρειάστηκε να ραφτεί επάνω της λίγο πριν από την εμφάνιση. Το λεπτό, σχεδόν διάφανο ύφασμα και η λάμψη των κρυστάλλων δημιουργούσαν μια οπτική ψευδαίσθηση που κανένα άλλο φόρεμα της εποχής δεν είχε πετύχει με τον ίδιο τρόπο.
Ήταν ένα φόρεμα σχεδιασμένο για μια συγκεκριμένη γυναίκα, μια συγκεκριμένη βραδιά και μια στιγμή που θα έμενε για πάντα στην ιστορία της ποπ κουλτούρας.
Από τη Marilyn στη δημοπρασία των 4,8 εκατομμυρίων δολαρίων
Μετά τον θάνατο της ηθοποιού, το φόρεμα απέκτησε σχεδόν μυθική αξία. Το 1999 πωλήθηκε σε δημοπρασία του οίκου Christie’s στη Νέα Υόρκη έναντι περίπου 1,27 εκατομμυρίων δολαρίων, όμως η πραγματική έκπληξη ήρθε τον Νοέμβριο του 2016.
Το ιστορικό φόρεμα εμφανίστηκε ξανά σε δημοπρασία, αυτή τη φορά από τον οίκο Julien’s Auctions στο Λος Άντζελες. Η εκτιμώμενη αξία του ανερχόταν σε περίπου 3 εκατομμύρια δολάρια, αλλά η τελική προσφορά ξεπέρασε κάθε προσδοκία.
Το φόρεμα πουλήθηκε για 4,81 εκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας παγκόσμιο ρεκόρ για το ακριβότερο φόρεμα που είχε πωληθεί σε δημοπρασία. Αγοραστής ήταν η εταιρεία Ripley’s Believe It or Not!, η οποία πρόσθεσε τη δημιουργία στη συλλογή ιστορικών αντικειμένων της.
Για χρόνια, το φόρεμα αντιμετωπιζόταν ως ένα εξαιρετικά πολύτιμο έκθεμα, συνδεδεμένο όχι μόνο με τη Marilyn, αλλά και με μια ολόκληρη εποχή της αμερικανικής ιστορίας, μέχρι που εμφανίστηκε η Kim Kardashian.
Met Gala 2022: Η Kim Kardashian φόρεσε το αυθεντικό φόρεμα
Στις 2 Μαΐου 2022, η Kim Kardashian εμφανίστηκε στο κόκκινο χαλί του Met Gala φορώντας το αυθεντικό φόρεμα της Marilyn Monroe. Για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, ένα από τα πιο εμβληματικά ενδύματα στην ιστορία του Hollywood δεν βρισκόταν πίσω από μια προστατευτική προθήκη, αλλά επάνω στο σώμα μιας σύγχρονης διασημότητας.
Η Kim αποκάλυψε ότι είχε ακολουθήσει αυστηρή διατροφή προκειμένου να μπορέσει να φορέσει το ιστορικό κομμάτι, μια δήλωση που προκάλεσε επίσης αντιδράσεις. Η ίδια γνώριζε ότι επρόκειτο για ένα εξαιρετικά εύθραυστο ένδυμα και, σύμφωνα με όσα είχε δηλώσει στη Vogue, έλαβε ειδικά μέτρα για την προστασία του.
Μάλιστα, φόρεσε το αυθεντικό φόρεμα μόνο για λίγα λεπτά, κατά την άφιξή της και την άνοδο των σκαλοπατιών του μουσείου, στη συνέχεια, το αντικατέστησε με ένα αντίγραφο, ώστε να μπορέσει να συνεχίσει τη βραδιά χωρίς να εκθέσει το πρωτότυπο σε επιπλέον κίνδυνο.
Παρά τις προφυλάξεις, η επιλογή της έμελλε να προκαλέσει ένα από τα μεγαλύτερα fashion controversies εκείνης της χρονιάς.
Το σκάνδαλο: Καταστράφηκε το φόρεμα της Marilyn Monroe;
Λίγες εβδομάδες μετά το Met Gala, φωτογραφίες που δημοσιοποίησε ο συλλέκτης και ιστορικός της Marilyn Monroe, Scott Fortner, προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Οι εικόνες, που παρουσιάστηκαν ως φωτογραφίες του φορέματος πριν και μετά την εμφάνιση της Kim, έμοιαζαν να δείχνουν φθορές στο ύφασμα και απώλεια ορισμένων κρυστάλλων.
Πολλοί κατηγόρησαν την Kim ότι έθεσε σε κίνδυνο ένα αναντικατάστατο κομμάτι της ιστορίας της μόδας, ενώ άλλοι στράφηκαν εναντίον της Ripley’s, αμφισβητώντας την απόφασή της να επιτρέψει να φορεθεί το φόρεμα. Η Ripley’s Believe It or Not! αρνήθηκε κατηγορηματικά ότι η εμφάνιση της Kim προκάλεσε ζημιά, υποστηρίζοντας ότι το φόρεμα επιστράφηκε στην ίδια κατάσταση στην οποία βρισκόταν πριν από το Met Gala.
Γιατί οι ειδικοί της μόδας αντέδρασαν τόσο έντονα;
Πέρα από το ερώτημα της πιθανής φθοράς, η υπόθεση άνοιξε μια πολύ μεγαλύτερη συζήτηση. Πρέπει ένα ιστορικό ένδυμα να φοριέται ξανά, ακόμη κι αν πρόκειται για μια τόσο σημαντική εκδήλωση όσο το Met Gala;
Ειδικοί στη συντήρηση υφασμάτων υποστήριξαν ότι ένα τόσο παλιό και εύθραυστο κομμάτι δεν θα έπρεπε να εκτίθεται στους κινδύνους της χρήσης. Ακόμη και μια μικρή κίνηση, η πίεση στο ύφασμα ή η αλλαγή της εφαρμογής μπορεί να προκαλέσει μη αναστρέψιμες φθορές σε ιστορικά ενδύματα.
Το Διεθνές Συμβούλιο Μουσείων (ICOM) παρενέβη στη δημόσια συζήτηση, τονίζοντας ότι τα ιστορικά ρούχα δεν θα πρέπει να φοριούνται, ανεξάρτητα από το ποιος επιθυμεί να τα χρησιμοποιήσει.
