Ζούμε σε μια εποχή που μας ζητά συνεχώς να προχωράμε. Να είμαστε παραγωγικοί, χαμογελαστοί, να απαντάμε στα μηνύματα, να δουλεύουμε πολλές ώρες, να προλαβαίνουμε τις υποχρεώσεις και, κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά, να βρίσκουμε χρόνο για τον εαυτό μας.
Μόνο που ο εαυτός μας δεν είναι μια ακόμη υποχρέωση που μπορούμε να σημειώσουμε στη λίστα της ημέρας. Είναι όλα όσα νιώθουμε, σκεφτόμαστε, φοβόμαστε και συχνά αποφεύγουμε να κοιτάξουμε κατάματα.
Κάπως έτσι η ψυχανάλυση και η ψυχοθεραπεία έχουν πάψει να αντιμετωπίζονται αποκλειστικά ως λύσεις για μια δύσκολη περίοδο. Για πολλούς ανθρώπους αποτελούν πλέον έναν χώρο προσωπικής εξερεύνησης, δηλαδή μια ευκαιρία να σταματήσουν για λίγο τον θόρυβο της καθημερινότητας και να ακούσουν τι πραγματικά συμβαίνει μέσα τους.
Ίσως μία από τις μεγαλύτερες παρανοήσεις γύρω από την ψυχοθεραπεία είναι πως πρέπει να υπάρχει ένα σοβαρό πρόβλημα για να ζητήσει κάποιος βοήθεια. Στην πραγματικότητα, δεν χρειάζεται να περιμένουμε μέχρι να φτάσουμε στα όριά μας.
Μπορεί να θέλουμε να καταλάβουμε γιατί επαναλαμβάνουμε τα ίδια μοτίβα στις σχέσεις μας, γιατί δυσκολευόμαστε να πούμε «όχι», γιατί αναζητούμε διαρκώς την επιβεβαίωση των άλλων ή γιατί ορισμένες καταστάσεις μάς επηρεάζουν περισσότερο απ’ όσο θα θέλαμε. Μερικές φορές, το πιο σημαντικό ερώτημα δεν είναι «τι μου συμβαίνει;», αλλά «γιατί αντιδρώ έτσι;».
Οι ρυθμοί της σύγχρονης ζωής δεν αφήνουν πάντα χώρο για παύση. Κι όμως, η ανάγκη μας να καταλάβουμε τι αισθανόμαστε δεν εξαφανίζεται επειδή έχουμε γεμάτο πρόγραμμα. Αντίθετα, πολλές φορές εμφανίζεται μέσα από την εξάντληση, την ευερεθιστότητα, το άγχος, την αποστασιοποίηση ή την αίσθηση ότι λειτουργούμε διαρκώς στον αυτόματο πιλότο.
Η ψυχοθεραπεία μπορεί να γίνει ένας χώρος όπου δεν χρειάζεται να είμαστε «καλά» για κανέναν. Δεν χρειάζεται να έχουμε έτοιμη απάντηση, ούτε να παρουσιάσουμε την καλύτερη εκδοχή του εαυτού μας. Μπορούμε απλώς να είμαστε εκεί και να μιλήσουμε.
Ίσως τελικά η πιο σημαντική αλλαγή να είναι αυτή δηλαδή να πάψουμε να θεωρούμε την ψυχοθεραπεία ένδειξη αδυναμίας. Το να ζητάς βοήθεια δεν σημαίνει ότι δεν μπορείς να τα καταφέρεις μόνος σου. Σημαίνει ότι αναγνωρίζεις πως αξίζεις έναν χώρο όπου μπορείς να καταλάβεις καλύτερα τον εαυτό σου.
